Atom.html



Ten artykuł dotyczy składnika materii. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Orbitalny model atomu helu

Atom helu w stanie podstawowym. Zaczernione pole reprezentuje chmurę elektronową. Im ciemniejszy jest dany obszar tym większa jest szansa "spotkania" w tym miejscu elektronu. Powiększenie ukazuje schematyczny obraz jądra atomowego, proton reprezentuje chmurka różowa, a neutron fioletowa. Rozmiary jądra są wielkości fermiego

Atom (z gr. ἄτομος atomos: "niepodzielny") – najmniejszy składnik materii, któremu można przypisać właściwości chemiczne.

edytuj Budowa atomu

Atomy składają się z jądra i otaczających to jądro elektronów. W jądrze znajdują się z kolei nukleony: protony i neutrony. Neutrony są cząsteczkami obojętnymi elektrycznie, protony noszą ładunek elektryczny dodatni, zaś elektrony – ujemny.

W każdym obojętnym atomie liczba protonów i elektronów jest jednakowa. W takiej sytuacji łączony ładunek protonów i elektronów wynosi zero. Atomy z liczbą elektronów różną od liczby protonów nazywane są jonami, czyli atomami posiadającymi ładunek elektryczny. O właściwościach atomów decyduje głównie liczba protonów w jądrze atomowym. Grupy atomów o takiej samej liczbie protonów w jądrze, a różnej ilości neutronów określamy jako izotopy danego pierwiastka (określonego liczbą protonów).

Atomy są podstawowymi elementami budującymi materię z punktu widzenia chemii i pozostają najmniejszymi cząstkami rozróżnianymi metodami chemicznymi. Nie zmieniają się w reakcjach chemicznych.

Rozmiary atomów są rzędu 10^-10 m ale nie są dokładnie określone z punktu widzenia mechaniki kwantowej. Zależą od rodzaju atomu i stopnia wzbudzenia. Masa ich rośnie w miarę wzrostu liczby atomowej w przedziale od 10^-27 do 10^-25 kg.

edytuj Budowa jądra

Zobacz więcej w osobnym artykule: Jądro atomowe.

Jądro ma objętość ok 10.000 razy mniejszą od całego atomu i skupia ono w sobie niemal całą jego masę, gdyż proton i neutron są o ok. 1840 razy cięższe od elektronu. Protony i neutrony mają podobną masę. Powstało wiele modeli jądra atomowego, początkowo na gruncie mechaniki klasycznej, a następnie kwantowej.

edytuj Historyczny rozwój koncepcji budowy atomu

Historia modeli budowy atomów:

• Bhagawatapurana – Śrimad – Bhagavatam ^[1]: Podstawowa cząsteczka materialnej manifestacji, która jest niepodzielna i nieuformowana,
• Niepodzielna kulka – Demokryt głosił, że istnieją twory, które nazwał atomami i które są niepodzielnymi, sztywnymi, i pozbawionymi struktury wewnętrznej kulkami,
• Model rodzynkowy (Thomsona) – odkrycie elektronów zmienia poglądy, teraz atom jest kulką, w której są mniejsze kulki (elektrony), tak jak w cieście są rodzynki,
• Model jądrowy – zwany też planetarnym (model Rutheforda), większość masy i całkowity ładunek dodatni skupiony jest w małej przestrzeni w centrum atomu zwanej jądrem, elektrony krążą wokół jądra,
• Model atomu Bohra – elektrony mogą poruszać się wokół jądra tylko po określonych orbitach, wyjaśnia jak poruszają się elektrony wokół jądra, ale nie potrafi podać przyczyny,
• Model kwantowy (ruchu elektronów wokół jądra) – mechanika kwantowa wyjaśnia, dlaczego elektrony przyjmują określone energie.
• Kolejne modele wyjaśniają budowę jądra atomowego i jego wpływ na własności atomu – szczegóły patrz jądro atomowe na gruncie mechaniki klasycznej a następnie kwantowej.

Przypisy

edytuj Zobacz też

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Atom

• Atom egzotyczny
• Atom rydbergowski
• Efekt Starka
• Efekt Zeemana
• Izobar
• Izoton
• Izotop
• Jon
• Model atomu Bohra